Historia astrologii

Od najdawniejszych czasów człowiek z zaciekawieniem wznosił wzrok ku rozgwieżdżonemu niebu. Fascynował go niejednolity układ świetlistych punktów. Aby oswoić nieznane konstelacje gwiazd, zaczął wyodrębniać ich skupiska, nadawać im nazwy kojarzące się ze znanymi mu ziemskim istotami. W wyniku wielopokoleniowych obserwacji, zaczął zauważać pewne korelacje między powtarzającymi się układami na firmamencie, a zjawiskami zachodzącymi w jego otoczeniu.

Według naszej wiedzy historycznej astrologia narodziła się w Mezopotamii około 5 tysięcy lat temu. Zajmowali się nią oczywiście kapłani, najpierw sumeryjscy, później babilońscy i ci znad Nilu. Najstarsze zachowane do dzisiaj przepowiednie astrologiczne pochodzą z VII wieku przed Chrystusem, z dworu króla Asyrii, Assurbanipala. Horoskopy z początku były obliczane dla całych państw, później zaczęto układać je również dla poszczególnych osób. Najwięcej pism astrologicznych zachowało się ze starożytnej Grecji, między innymi Tetrabiblos Klaudiusza Ptolemeusza. Była to kompilacja znanych autorowi ówczesnych prac, a jej podstawowe twierdzenia są niezmienne do dziś (i może to jest główną wadą astrologii w świecie nastawionym na postęp). W Rzymie los astrologów zmieniał się wraz z poglądami aktualnych cesarzy. Tam też horoskop stał się popularny w szerokich kręgach społecznych. Po upadku Wiecznego Miasta, podobnie jak medycyna i inne nauki, astrologia rozkwitała w krajach islamu, skąd powoli przedostawała się do świata chrześcijańskiego. Od XIII wieku astrologia stała się dyscypliną naukową, wykładaną na uniwersytetach, również na Akademii Krakowskiej. W okresie Renesansu zaczęła przeważać, podobnie jak w starożytnym Rzymie, astrologia w jej wydaniu wróżbiarskim, co tylko umacniało jej przeciwników. Wraz z pojawieniem się racjonalizmu Oświecenia zaczął następować szybki upadek astrologii. Wiązało się to z rozwojem nowoczesnej nauki, która stawała się coraz bardziej szczegółowa i specjalistyczna. Rezygnowano przy tym z całościowego spojrzenia na świat.

Astrologia wypłynęła na fali odrodzenia nauk tajemnych z przełomu wieków XIX i XX. Większość astrologów z tego okresu wywodziła się z ruchów teozoficznych lub okultystycznych. Zasługą ówczesnych propagatorów, takich jak choćby Allan Leo czy Charles Carter, była zmiana terminologii. Pojęcia niejasne, mistyczne zastąpiono określeniami współczesnej psychologii, zrozumiałymi dla przeciętnego odbiorcy. Słynny psycholog Carl Gustaw Jung korzystał w swej praktyce z wiedzy astrologicznej. W czasie II wojny światowej astrologowie byli doradcami zarówno przywódców niemieckich, jak i angielskich. Po wojnie wraz z rozwojem przepływu informacji astrologia przestała być „wiedzą tajemną”.